
Fenian: lịch sử bài Ireland đằng sau tựa đề album mới đầy thách thức của Kneecap
Fenian: the anti-Irish history behind Kneecap’s defiant new album title
The term Fenian can’t be untangled from a dark history of anti-Irish racism. That’s why Kneecap chose it.
Thuật ngữ Fenian không thể tách rời khỏi lịch sử đen tối của chủ nghĩa bài Ireland. Đó là lý do Kneecap đã chọn nó.
Irish hip-hop group Kneecap recently released their latest album, called “Fenian”.
Nhóm hip-hop Ireland Kneecap gần đây đã phát hành album mới nhất của họ, có tên là “Fenian”.
A proud reclamation of a painful derogatory slur, Fenian is a word that connects Irish people to a history in which they were sometimes seen as less than human.
Fenian, một sự tái khẳng định đầy tự hào đối với một từ lóng mang tính miệt thị đau đớn, là một từ kết nối người Ireland với một lịch sử mà trong đó họ đôi khi bị coi là kém hơn con người.
A title packed with meaning
Một tiêu đề chứa đầy ý nghĩa
The word originally comes from “Fianna”, which is linked to an ancient Irish mythology. The Fianna were small groups of male Irish warriors led by the legendary hero, Fionn mac Cumhaill.
Từ này ban đầu bắt nguồn từ “Fianna”, liên quan đến thần thoại cổ đại của Ireland. Fianna là những nhóm chiến binh nam giới nhỏ của Ireland, do người anh hùng huyền thoại Fionn mac Cumhaill dẫn đầu.
Today, however, the term is more commonly known for its association with Irish nationalism.
Tuy nhiên, ngày nay, thuật ngữ này được biết đến nhiều hơn vì mối liên hệ của nó với chủ nghĩa dân tộc Ireland.
Since at least the 17th century, Irish people have endured religious and cultural oppression under British rule – which largely targeted the Irish Catholic population.
Kể từ ít nhất thế kỷ 17, người Ireland đã phải chịu đựng sự áp bức tôn giáo và văn hóa dưới sự cai trị của Anh – điều này chủ yếu nhắm vào cộng đồng Công giáo Ireland.
In the 19th century, various nationalist groups fought for Irish independence, sometimes violently. This included the Irish Republican Brotherhood, whose members were called Fenians.
Vào thế kỷ 19, nhiều nhóm dân tộc chủ nghĩa đã chiến đấu vì độc lập của Ireland, đôi khi bằng bạo lực. Điều này bao gồm Hội huynh đệ Cộng hòa Ireland (Irish Republican Brotherhood) , mà các thành viên được gọi là Fenians.
The word’s meaning eventually expanded to become a derogatory term for supporters of Irish independence.
Ý nghĩa của từ này cuối cùng đã mở rộng để trở thành một thuật ngữ miệt thị dành cho những người ủng hộ độc lập Ireland.
Anti-Irish stereotyping
Định kiến chống người Ireland
But there’s more to this word than just its political significance. It is also entwined with a history of anti-Irish racism, also known as “hibernophobia”.
Nhưng từ này còn nhiều ý nghĩa hơn chỉ là tầm quan trọng chính trị của nó. Nó còn gắn liền với lịch sử phân biệt chủng tộc chống người Ireland, còn được gọi là “hibernophobia”.
In the 19th century, interest in human evolution led to a pseudo-scientific theory called social Darwinism.
Vào thế kỷ 19, sự quan tâm đến quá trình tiến hóa của con người đã dẫn đến một lý thuyết giả khoa học gọi là thuyết Darwin xã hội.
This discredited theory claimed all human “types” could be placed along a hierarchy of evolution. White Europeans were at the top, as the most “evolved”. This twisted logic was used to justify the subjugation of people in colonised territories worldwide, including Australia.
Lý thuyết bị bác bỏ này tuyên bố rằng tất cả các “loại” người đều có thể được xếp vào một hệ thống cấp bậc tiến hóa. Người châu Âu da trắng đứng ở vị trí cao nhất, là những người “tiến hóa” nhất. Logic méo mó này đã được sử dụng để biện minh cho sự khuất phục của người dân ở các lãnh thổ thuộc địa trên toàn thế giới, bao gồm cả Úc.
Irish Catholic people were given a position in this hierarchy – towards the bottom. Historians argue the designation of Irish Catholic people as a backwards “race” was used to rationalise their oppression. If they were an inherently “savage” people, then they were unfit to run their own government.
Người Công giáo Ireland được đặt vào một vị trí trong hệ thống cấp bậc này – ở phía dưới. Các nhà sử học lập luận rằng việc xác định người Công giáo Ireland là một “chủng tộc” lạc hậu đã được sử dụng để hợp lý hóa sự áp bức họ. Nếu họ vốn là một dân tộc “man rợ” bẩm sinh, thì họ không đủ khả năng để tự điều hành chính phủ của mình.
Fenians supposedly embodied the worst elements of the Irish character: stupidity, violence and brutishness. From this viewpoint, Fenian violence became seen as an expression of a supposedly inherent Irish character – not as a response to the British rule in Ireland.
Người Fenian được cho là đã thể hiện những yếu tố tồi tệ nhất của tính cách người Ireland: sự ngu dốt, bạo lực và thô lỗ. Từ quan điểm này, bạo lực của người Fenian được xem là biểu hiện của một tính cách người Ireland được cho là bẩm sinh – chứ không phải là phản ứng trước sự cai trị của Anh ở Ireland.
Cartoons were published that dehumanised Fenians and drew on centuries of anti-Irish stereotyping. Fenians were drawn as “terrorists” with exaggerated facial features, making them look like chimpanzees.
Các bức tranh biếm họa đã được xuất bản nhằm phi nhân hóa người Fenian và dựa trên hàng thế kỷ định kiến chống người Ireland. Người Fenian được vẽ với những đặc điểm khuôn mặt phóng đại, khiến họ trông giống như tinh tinh.
In one typical example from 1866, a thuggish, simianised Fenian man menaces a beautiful feminised version of “Britannia”. Anti-Irish cartoons were even published in Australia.
Trong một ví dụ điển hình từ năm 1866, một người đàn ông Fenian thô lỗ, bị nhân hóa thành vượn, đe dọa một phiên bản “Britannia” xinh đẹp và nữ tính hóa. Các bức tranh biếm họa chống người Ireland thậm chí còn được xuất bản ở Úc.
This history of anti-Irish racism still normalises anti-Irish jokes today.
Lịch sử phân biệt chủng tộc chống người Ireland này vẫn đang bình thường hóa những trò đùa chống người Ireland cho đến ngày nay.
Who are Kneecap?
Kneecap là ai?
Kneecap is a rap and hip-hop trio from Northern Ireland.
Kneecap là một bộ ba rap và hip-hop đến từ Bắc Ireland.
The group shot to fame following the release of their 2024 semi-autobiographical film. Their music is gritty, rude and defiantly anti-colonial – belonging to a long line of Irish activists fighting to get “Brits out” of Ireland.
Nhóm đã nổi tiếng sau khi phát hành bộ phim bán tự truyện năm 2024 của họ. Âm nhạc của họ gai góc, thô tục và thách thức chủ nghĩa thực dân – thuộc dòng các nhà hoạt động người Ireland đấu tranh để “người Anh rời khỏi” Ireland.
Kneecap want to bring Irish people together, regardless of religion, and reunite Northern Ireland with the Republic of Ireland. The six counties of Northern Ireland were separated from the rest of Ireland in the 1921 Partition. They remain part of the United Kingdom.
Kneecap muốn đoàn kết người Ireland, bất kể tôn giáo, và tái hợp Bắc Ireland với Cộng hòa Ireland. Sáu hạt của Bắc Ireland đã bị tách khỏi phần còn lại của Ireland trong cuộc Phân chia năm 1921. Chúng vẫn là một phần của Vương quốc Anh.
Kneecap rap in English and Irish, and have been credited for revitalising the Irish language. Irish only achieved official language status in Northern Ireland in 2022, after being suppressed for much of the 20th century.
Kneecap rap bằng tiếng Anh và tiếng Ireland, và được ghi nhận là đã hồi sinh ngôn ngữ Ireland. Tiếng Ireland chỉ đạt được quy chế ngôn ngữ chính thức ở Bắc Ireland vào năm 2022, sau khi bị đàn áp trong phần lớn thế kỷ 20.
The chorus in Kneecap’s latest title song, also called Fenian, features a crowd jubilantly chanting “F-E-N-I-A-N”. The messaging is clear: they accept the label. In fact, they celebrate it.
Điệp khúc trong bài hát chủ đề mới nhất của Kneecap, còn được gọi là Fenian, có hình ảnh đám đông hò reo hô vang “F-E-N-I-A-N”. Thông điệp rất rõ ràng: họ chấp nhận nhãn mác này. Trên thực tế, họ ăn mừng nó.
The track was written as one of the band members, Mo Chara, faced charges of terrorism brought against him by the British government. In November 2024, Mo Chara allegedly committed a terrorist act by waving a Hezbollah flag at a London concert.
Bài hát được viết khi một thành viên ban nhạc, Mo Chara, phải đối mặt với các cáo buộc khủng bố do chính phủ Anh đưa ra. Vào tháng 11 năm 2024, Mo Chara bị cáo buộc đã thực hiện hành vi khủng bố bằng cách giương cờ Hezbollah tại một buổi hòa nhạc ở London.
Kneecap is outspoken in its support for the Palestinian people, connecting the group to a longer history of Irish nationalists advocating for other colonised peoples.
Kneecap thẳng thắn bày tỏ sự ủng hộ đối với người Palestine, kết nối nhóm với lịch sử lâu dài của các nhà dân tộc chủ nghĩa Ireland ủng hộ các dân tộc bị thuộc địa hóa khác.
The charges were dismissed. As Mo Chara observed in a recent interview, he’s not “the first Irish person to be called a terrorist”.
Các cáo buộc đã bị bác bỏ. Như Mo Chara đã nhận xét trong một cuộc phỏng vấn gần đây, anh không phải là “người Ireland đầu tiên bị gọi là khủng bố”.
Who can use ‘Fenian’?
Ai có thể sử dụng từ ‘Fenian’?
Although Kneecap celebrate being called “Fenians”, this word can still be understood as a cultural slur.
Mặc dù Kneecap tự hào khi được gọi là “Fenians”, từ này vẫn có thể được hiểu là một từ lóng mang tính xúc phạm văn hóa.
Recently, the band claimed it was forced to “censor” its album posters by blanking out the word Fenian. London transport authorities allegedly refused to publish the uncensored version.
Gần đây, ban nhạc tuyên bố rằng họ bị buộc phải “kiểm duyệt” áp phích album bằng cách che đi từ Fenian. Các cơ quan giao thông vận tải London được cho là đã từ chối xuất bản phiên bản không bị kiểm duyệt.
Kneecap knows the power and the pain of this label, and they use it with intention. With a sense of tongue in cheek, they explain their use of the term refers to members of “a secret socialist society of sound cunts”. But they also acknowledge it can be weaponised as a derogatory slur. Context is everything.
Kneecap hiểu sức mạnh và nỗi đau của nhãn hiệu này, và họ sử dụng nó một cách có chủ đích. Với thái độ hài hước, họ giải thích rằng việc sử dụng thuật ngữ này đề cập đến các thành viên của “một hội xã hội chủ nghĩa bí mật của những kẻ điên rồ”. Nhưng họ cũng thừa nhận rằng nó có thể bị vũ khí hóa thành một từ lóng mang tính miệt thị. Ngữ cảnh là tất cả.
“Fenian” can’t be untangled from a painful history of anti-Irish racism, which arguably lingers today.
Từ “Fenian” không thể tách rời khỏi lịch sử đau buồn của chủ nghĩa phân biệt chủng tộc chống người Ireland, điều mà có thể vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay.
It is appropriate for Kneecap to reclaim the word as a statement of cultural defiance. They use it as an empowering rejection of stigma. But it is problematic for others to use it without thinking of its deeper meaning.
Việc Kneecap đòi lại từ này như một tuyên bố thách thức văn hóa là phù hợp. Họ sử dụng nó như một sự từ chối mang tính trao quyền trước sự kỳ thị. Nhưng việc người khác sử dụng nó mà không suy nghĩ về ý nghĩa sâu xa của nó là có vấn đề.
Ciara Smart does not work for, consult, own shares in or receive funding from any company or organisation that would benefit from this article, and has disclosed no relevant affiliations beyond their academic appointment.
Ciara Smart không làm việc, tư vấn, sở hữu cổ phần hoặc nhận tài trợ từ bất kỳ công ty hoặc tổ chức nào được hưởng lợi từ bài viết này, và đã không tiết lộ bất kỳ mối liên hệ nào liên quan ngoài vị trí học thuật của mình.
Read more
-

Nicole Kidman đang được đào tạo để trở thành một ‘death doula’. Death doula là gì?
Nicole Kidman is training to be a ‘death doula’. What is a death doula?
-

Liệu xung đột ở Lebanon có phá hủy lệnh ngừng bắn Mỹ-Iran không? Có thể, nhưng nó vốn đã lung lay.
Will the conflict in Lebanon destroy the US-Iran ceasefire? Maybe, but it was already shaky