Nguyên nhân thực sự khiến bạn trì hoãn và cách khắc phục theo khoa học

The real reasons you procrastinate – and how to stop, according to science

Nguyên nhân thực sự khiến bạn trì hoãn và cách khắc phục theo khoa học
Itamar Shatz, Affiliated Lecturer, Department of Theoretical and Applied Linguistics, University of Cambridge
Show
Hide
EN – VI
VI – EN
3000-5000 ▼
0-3000
3000-5000
5000-7000
7000-10000

Faced with a task or project, do you repeatedly tell yourself that you’ll do it “tomorrow”, “soon”, or “after watching just a few more videos”?

Đối mặt với một nhiệm vụ hay dự án, bạn có liên tục tự nhủ rằng mình sẽ làm nó “vào ngày mai”, “sớm thôi”, hay “sau khi xem thêm vài video nữa” không?

If so, as someone who has studied the science of procrastination for years, I can reassure you that you are not alone. Around 20% of adults procrastinate regularly.

Nếu có, với tư cách là một người đã nghiên cứu về khoa học của sự trì hoãn trong nhiều năm, tôi có thể khẳng định rằng bạn không hề cô độc. Khoảng 20% người trưởng thành thường xuyên trì hoãn.

Those of us who do this – myself included – may also experience a range of issues and outcomes that research shows are linked to procrastination, including worse exam grades, lower income, lack of sleep, and poor mental and physical health.

Những ai trong chúng ta mắc phải thói quen này – bao gồm cả tôi – cũng có thể gặp phải hàng loạt vấn đề và hậu quả mà nghiên cứu đã chỉ ra là có liên quan đến sự trì hoãn, bao gồm điểm thi kém hơn, thu nhập thấp hơn, thiếu ngủ, và sức khỏe thể chất lẫn tinh thần kém.

Procrastination can be painful and frustratingly difficult to deal with. A key reason is that a lot of what we hear about this common behaviour is wrong.

Sự trì hoãn có thể gây ra sự đau đớn và vô cùng khó khăn để đối phó. Một lý do quan trọng là phần lớn những gì chúng ta nghe về hành vi phổ biến này lại không chính xác.

Perhaps the biggest misconception is that it comes from not caring enough, or from being lazy. By this false reading, people who procrastinate just need to “try harder”. Such misperceptions can lead to feelings of guilt and shame.

Có lẽ quan niệm sai lầm lớn nhất là nó xuất phát từ việc không đủ quan tâm, hoặc do lười biếng. Theo cách hiểu sai lầm này, những người trì hoãn chỉ cần “cố gắng hơn nữa”. Những nhận thức sai lệch như vậy có thể dẫn đến cảm giác tội lỗi và xấu hổ.

In reality, procrastinators usually intend to work every bit as hard as their peers – if not harder. But a defining feature of procrastination is the gap between intentions and actions. Not only does “just trying harder” not work, it often backfires by sidetracking us from solutions that do.

Trên thực tế, những người trì hoãn thường có ý định làm việc chăm chỉ không kém gì đồng nghiệp của họ – nếu không muốn nói là hơn thế. Nhưng một đặc điểm xác định của sự trì hoãn là khoảng cách giữa dự định và hành động. Không chỉ việc “cố gắng hơn nữa” không hiệu quả, nó thường phản tác dụng bằng cách làm chúng ta lệch hướng khỏi các giải pháp thực sự hữu ích.

What really causes procrastination?

Nguyên nhân thực sự gây ra sự trì hoãn là gì?

Essentially, our brains are hardwired to prioritise what will make us feel better right now, over what will make us feel better in the long term and overall.

Về cơ bản, bộ não của chúng ta được lập trình sẵn để ưu tiên những gì khiến chúng ta cảm thấy dễ chịu ngay bây giờ, hơn là những gì sẽ mang lại cảm giác tốt đẹp về lâu dài và tổng thể.

So, when we worry that doing something might be painful or difficult, our brain nudges us to put it off as a defence mechanism, to postpone the pain we expect it to bring.

Vì vậy, khi chúng ta lo lắng rằng việc làm điều gì đó có thể gây đau đớn hoặc khó khăn, bộ não sẽ thúc giục chúng ta trì hoãn nó như một cơ chế phòng vệ, nhằm hoãn lại nỗi đau mà chúng ta dự tính nó sẽ mang lại.

This can happen when we feel that studying will be frustrating, or an upcoming exam will be stressful. Or, we may be worried that our writing or presentation won’t be perfect.

Điều này có thể xảy ra khi chúng ta cảm thấy việc học tập sẽ rất nản lòng, hoặc kỳ thi sắp tới sẽ vô cùng căng thẳng. Hoặc, chúng ta có thể lo lắng rằng bài viết hay bài thuyết trình của mình sẽ không được hoàn hảo.

Perfectionism can be especially problematic when we worry our work will be criticised by others – whether or not that’s likely to happen in reality.

Chủ nghĩa hoàn hảo có thể trở nên vô cùng rắc rối khi chúng ta lo lắng công việc của mình sẽ bị người khác chỉ trích – bất kể điều đó có thực sự xảy ra hay không.

Our brains can be further confused when we’re faced with tempting alternatives that we know will be immediately gratifying, such as social media feeds that are hyperoptimised to capture our attention for as long as possible.

Bộ não của chúng ta có thể càng thêm bối rối khi phải đối mặt với những lựa chọn thay thế hấp dẫn mà chúng ta biết sẽ mang lại sự thỏa mãn tức thì, chẳng hạn như bảng tin mạng xã hội được tối ưu hóa ở mức độ cao để thu hút sự chú ý của chúng ta càng lâu càng tốt.

Additional issues can make it even harder for us to course–correct our brains when procrastinating about a deadline. A key one is being tired – or worse, burned out – from working too hard for too long on tasks that are draining.

Những vấn đề bổ sung có thể khiến chúng ta càng khó điều chỉnh lại bộ não của mình hơn khi đang trì hoãn một thời hạn chót. Một yếu tố quan trọng là sự mệt mỏi – hoặc tệ hơn là kiệt sức – do làm việc quá chăm chỉ trong thời gian quá dài đối với những nhiệm vụ vắt kiệt sức lực.

This can then end up in a vicious cycle. We are too exhausted to do what we need to, so we procrastinate on it, which stresses us out and drains us further, tightening procrastination’s grip.

Điều này sau đó có thể dẫn đến một vòng luẩn quẩn. Chúng ta quá kiệt sức để làm những việc cần thiết, vì vậy chúng ta lại trì hoãn nó, điều này khiến chúng ta căng thẳng và kiệt sức hơn nữa, làm cho sự kìm kẹp của sự trì hoãn càng siết chặt hơn.

An explanation of procrastination. Video: TED-Ed.
Giải thích về sự trì hoãn. Video: TED-Ed.

Studies have also linked procrastination with ADHD, a neurodevelopmental disorder that can make it harder for people to stick to one particular task.

Các nghiên cứu cũng đã liên kết sự trì hoãn với chứng ADHD, một rối loạn phát triển thần kinh có thể khiến mọi người khó tập trung vào một nhiệm vụ cụ thể nào đó.

Fortunately, just as misunderstanding procrastination can set us on the wrong path for overcoming it, understanding the real reasons can help us figure out how to stop.

May mắn thay, cũng giống như việc hiểu sai về sự trì hoãn có thể đưa chúng ta đi sai hướng trong việc vượt qua nó, việc hiểu rõ các nguyên nhân thực sự có thể giúp chúng ta tìm ra cách dừng lại.

How to stop procrastinating

Làm thế nào để ngừng trì hoãn

There are lots of reasons for procrastinating, each of which may call for a different solution. Start by asking yourself why you are procrastinating this time? (It may not always be for the same reason.)

Có rất nhiều lý do dẫn đến sự trì hoãn, mỗi lý do có thể đòi hỏi một giải pháp khác nhau. Hãy bắt đầu bằng cách tự hỏi bản thân tại sao lần này bạn lại trì hoãn? (Nó có thể không phải luôn luôn vì cùng một lý do.)

Are you exhausted? Are you getting distracted by your phone? Are you afraid you’ll make mistakes? Or is it some other issue, or combination of issues, that’s getting in your way of achieving the goal or task you’ve been set, or set yourself?

Bạn có kiệt sức không? Bạn có bị phân tâm bởi điện thoại không? Bạn có sợ mình sẽ mắc sai lầm không? Hay đó là một vấn đề nào khác, hoặc sự kết hợp của nhiều vấn đề, đang cản trở bạn đạt được mục tiêu hoặc nhiệm vụ đã đề ra cho bản thân hoặc được giao?

If you’re unsure, try comparing cases where you took action with ones where you put it off endlessly. What was the difference?

Nếu bạn không chắc chắn, hãy thử so sánh những trường hợp bạn đã hành động với những trường hợp bạn cứ trì hoãn mãi. Sự khác biệt là gì?

Alternatively, pretend that a friend is in a similar situation and reflect on their problem instead. Adding this psychological distance could help you see things more clearly.

Ngoài ra, hãy giả vờ rằng một người bạn đang ở trong tình huống tương tự và suy ngẫm về vấn đề của họ thay thế. Việc tạo ra khoảng cách tâm lý này có thể giúp bạn nhìn nhận mọi việc rõ ràng hơn.

Next, try asking what one change you can make right now that will make you more likely to complete the task. Some are easier than others, admittedly.

Tiếp theo, hãy thử tự hỏi một thay đổi duy nhất nào bạn có thể thực hiện ngay bây giờ để giúp bản thân có nhiều khả năng hoàn thành nhiệm vụ hơn. Phải thừa nhận rằng có những việc sẽ dễ dàng hơn những việc khác.

If you’re getting distracted by your phone, for example, turn it off before you start the task. If you’re working in a library or cafe, put away your phone inside your bag when you sit down.

Ví dụ, nếu bạn bị phân tâm bởi điện thoại, hãy tắt nó đi trước khi bắt đầu công việc. Nếu bạn đang làm việc trong thư viện hoặc quán cà phê, hãy cất điện thoại vào trong túi xách khi ngồi xuống.

If fear of a particular outcome is the problem, that’s harder. But try asking yourself: how likely is it, really, that whatever you’re most afraid of will actually happen? Often it’s a lot less likely, or less scary, than you think.

Nếu nỗi sợ về một kết quả cụ thể nào đó là vấn đề, điều đó sẽ khó hơn. Nhưng hãy thử tự hỏi bản thân: thực sự thì khả năng điều mà bạn sợ nhất sẽ thực sự xảy ra là bao nhiêu? Thường thì nó ít có khả năng xảy ra hơn, hoặc ít đáng sợ hơn nhiều so với những gì bạn nghĩ.

Another strategy is to work through this worst–case scenario, considering how you could lessen the negative impact if it does happen.

Một chiến lược khác là đối mặt với kịch bản tồi tệ nhất này, xem xét cách bạn có thể giảm thiểu tác động tiêu cực nếu nó thực sự xảy ra.

I discuss other causes of procrastination, and more solutions to them, in my new book, Solving Procrastination: The Science of Why We Put Things Off and How to (Finally!) Stop. Briefly, these include suggestions such as:

Tôi thảo luận về các nguyên nhân khác dẫn đến sự trì hoãn, và nhiều giải pháp hơn cho chúng, trong cuốn sách mới của mình, Solving Procrastination: The Science of Why We Put Things Off and How to (Finally!) Stop. Tóm lại, những gợi ý này bao gồm:

Unpack unclear tasks into manageable micro-steps, to make your path forward feel clear and attainable.

Chia nhỏ các nhiệm vụ không rõ ràng thành các bước siêu nhỏ có thể quản lý được, để làm cho con đường phía trước của bạn trở nên rõ ràng và khả thi.

Build your self–belief by identifying and achieving consistent wins, to silence the inner pessimist that’s holding you back.

Xây dựng lòng tin vào bản thân bằng cách xác định và đạt được những chiến thắng liên tục, nhằm làm im lặng tiếng nói bi quan bên trong đang kéo chân bạn lại.

Structure your schedule according to your productivity rhythms, to work with your natural preferences, not against them.

Lập cấu trúc lịch trình theo nhịp điệu năng suất của bạn, để làm việc theo sở thích tự nhiên của bạn chứ không phải chống lại chúng.

Above all, overcoming procrastination is never simply about “trying harder”. Rather, it’s about figuring out the real reasons you tend to put things off – and then addressing them using the techniques that are right for you.

Hơn hết, việc vượt qua sự trì hoãn không bao giờ đơn giản chỉ là “cố gắng hơn nữa”. Thay vào đó, đó là việc tìm ra những lý do thực sự khiến bạn có xu hướng trì hoãn công việc – và sau đó giải quyết chúng bằng các kỹ thuật phù hợp với bạn.

This article makes reference to a book included for editorial reasons, and a link to bookshop.org. If you click the link and go on to buy something from bookshop.org The Conversation UK may earn a commission.

Bài viết này có nhắc đến một cuốn sách được đưa vào vì lý do biên tập, và một liên kết đến bookshop.org. Nếu bạn nhấp vào liên kết và tiến hành mua thứ gì đó từ bookshop.org, The Conversation UK có thể nhận được hoa hồng.

Itamar Shatz does not work for, consult, own shares in or receive funding from any company or organisation that would benefit from this article, and has disclosed no relevant affiliations beyond his academic appointment. He is author of Solving Procrastination: The Science of Why We Put Things Off and How to (Finally!) Stop, published by Penguin Random House.

Itamar Shatz không làm việc cho, tư vấn, sở hữu cổ phần hoặc nhận tài trợ từ bất kỳ công ty hay tổ chức nào có thể hưởng lợi từ bài viết này, và không tiết lộ mối liên hệ nào ngoài học hàm học vị của mình. Ông là tác giả cuốn Solving Procrastination: The Science of Why We Put Things Off and How to (Finally!) Stop, do nhà xuất bản Penguin Random House phát hành.