Hiện tượng El Niño có thể đẩy hóa đơn tiền thế chấp và tiền đi chợ của bạn lên cao như thế nào

How El Niño could push up your mortgage and grocery bills

Hiện tượng El Niño có thể đẩy hóa đơn tiền thế chấp và tiền đi chợ của bạn lên cao như thế nào
Narmin Nahidi, Assistant Professor in Finance, University of Exeter
Show
Hide
EN – VI
VI – EN
3000-5000 ▼
0-3000
3000-5000
5000-7000
7000-10000

This year’s El Niño, the natural weather phenomenon that drives variations in temperature and winds across the Pacific, has prompted the UK government to pledge £15 million to help vulnerable countries such as Malawi, Kenya and Zambia prepare for droughts, floods and food shortages.

El Niño năm nay, hiện tượng thời tiết tự nhiên làm thay đổi nhiệt độ và gió trên khắp Thái Bình Dương, đã thúc đẩy chính phủ Vương quốc Anh cam kết hỗ trợ 15 triệu bảng Anh để giúp các quốc gia dễ bị tổn thương như Malawi, Kenya và Zambia chuẩn bị đối phó với hạn hán, lũ lụt và tình trạng thiếu lương thực.

But the UK’s economic response will go beyond international aid. The Bank of England has identified El Niño as one of the key factors that could increase food inflation in 2027.

Tuy nhiên, phản ứng kinh tế của Anh sẽ vượt ra ngoài khuôn khổ viện trợ quốc tế. Ngân hàng Trung ương Anh đã xác định El Niño là một trong những yếu tố chính có thể làm tăng lạm phát giá thực phẩm vào năm 2027.

This connection between a climate pattern in the Pacific Ocean and supermarket prices (and possibly interest rates) in the UK is a clear demonstration of how extreme weather is an economic issue as well as an environmental one.

Mối liên hệ giữa một hình thái khí hậu ở Thái Bình Dương với giá cả siêu thị (và có thể là lãi suất) tại Anh là minh chứng rõ ràng cho thấy thời tiết cực đoan vừa là vấn đề kinh tế, vừa là vấn đề môi trường.

Environmentally speaking, the effects of El Niño can be devastating, bringing severe drought to some regions and severe flooding to others. And a stronger El Niño has a larger influence on global weather patterns than a weaker one.

Về mặt môi trường, tác động của El Niño có thể mang tính tàn phá, mang lại hạn hán nghiêm trọng cho vùng này và lũ lụt dữ dội cho vùng khác. Và một đợt El Niño mạnh hơn sẽ có ảnh hưởng lớn hơn đến các hình thái thời tiết toàn cầu so với đợt yếu hơn.

This year’s event, already the strongest on record, is expected to peak later this year, and could cause global economic problems if it has a negative effect on major agricultural producers or transport routes.

Sự kiện năm nay, vốn đã mạnh nhất từ trước đến nay, dự kiến sẽ đạt đỉnh vào cuối năm nay và có thể gây ra các vấn đề kinh tế toàn cầu nếu nó tác động tiêu cực đến các nhà sản xuất nông nghiệp lớn hoặc các tuyến đường vận tải.

Poor harvests can cause international agricultural prices to rise. Higher energy costs can simultaneously make fertiliser, processing and transportation more expensive.

Mất mùa có thể khiến giá nông sản quốc tế tăng lên. Chi phí năng lượng cao hơn có thể đồng thời làm cho phân bón, khâu chế biến và vận chuyển trở nên đắt đỏ hơn.

The UK is particularly exposed to climate–related disruptions because of the international nature of its food supply (about 42% of its food is imported) .

Vương quốc Anh đặc biệt dễ bị tổn thương trước các gián đoạn liên quan đến khí hậu do bản chất quốc tế của nguồn cung thực phẩm nước này (khoảng 42% thực phẩm được nhập khẩu) .

But these effects are rarely immediate. Many food manufacturers and retailers use risk management techniques to limit their exposure to sudden changes in prices, which can initially shield consumers from international shocks.

Nhưng những tác động này hiếm khi xảy ra tức thời. Nhiều nhà sản xuất và bán lẻ thực phẩm sử dụng các kỹ thuật quản lý rủi ro để hạn chế mức độ phơi nhiễm trước những biến động giá đột ngột, điều này có thể ban đầu bảo vệ người tiêu dùng khỏi các cú sốc quốc tế.

The Bank of England made this point explicitly, saying the potential effects of El Niño are likely to emerge gradually, rather than causing widespread food shortages or dramatic price rises.

Ngân hàng Trung ương Anh đã chỉ rõ điều này, khi cho biết các tác động tiềm tàng của El Niño có khả năng xuất hiện từ từ, thay vì gây ra tình trạng thiếu lương thực diện rộng hoặc giá cả tăng vọt.

And the central bank of Spain found that the effect of El Niño varies according to commodity, time period and agricultural policy.

Và ngân hàng trung ương Tây Ban Nha đã phát hiện ra rằng tác động của El Niño thay đổi tùy theo mặt hàng, khoảng thời gian và chính sách nông nghiệp.

For the most part, disasters with regard to food supply can be avoided with the right kind of human intervention. Businesses adapt. Farmers change production decisions. Trade shifts towards alternative suppliers. Governments intervene.

Phần lớn các thảm họa liên quan đến nguồn cung lương thực có thể được tránh khỏi bằng sự can thiệp đúng đắn của con người. Các doanh nghiệp thích ứng. Nông dân thay đổi quyết định sản xuất. Thương mại dịch chuyển sang các nhà cung cấp thay thế. Chính phủ can thiệp.

El Niño should therefore be viewed as a potential source of risk and volatility, rather than as a confident prediction that UK food prices must rise.

Do đó, El Niño nên được nhìn nhận như một nguồn rủi ro và biến động tiềm ẩn, chứ không phải là một dự báo chắc chắn rằng giá thực phẩm ở Anh chắc chắn phải tăng.

Everything everywhere

Mọi thứ ở khắp mọi nơi

But what happens when several external shocks occur together?

Nhưng điều gì sẽ xảy ra khi nhiều cú sốc bên ngoài cùng lúc xảy ra?

The Bank of England has considered this possibility too, warning that a strong El Niño alongside renewed energy disruption could put much greater pressure on UK food prices.

Ngân hàng Trung ương Anh cũng đã xem xét khả năng này, cảnh báo rằng một đợt El Niño mạnh kết hợp với tình trạng gián đoạn năng lượng tái diễn có thể tạo ra áp lực lớn hơn nhiều đối vối giá thực phẩm ở Anh.

If extreme weather also affects major shipping routes, the effects on import prices could become stronger still. This is where a climate event potentially becomes a monetary policy problem, as central banks treat El Niño as a factor that may cause them to raise interest rates.

Nếu thời tiết cực đoan cũng ảnh hưởng đến các tuyến đường vận Chuyển lớn, tác động đối với giá nhập khẩu thậm chí có thể trở nên mạnh mẽ hơn nữa. Đây là lúc một sự kiện khí hậu có khả năng trở thành vấn đề chính sách tiền tệ, khi các ngân hàng trung ương coi El Niño là một yếu tố có thể khiến họ phải tăng lãi suất.

In a recent meeting, the Bank of England’s monetary policy committee identified severe El Niño conditions as one possible source of additional pressure on agricultural prices, alongside energy markets and other global supply risks.

Trong một cuộc họp gần đây, ủy ban chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung ương Anh đã xác định các điều kiện El Niño khắc nghiệt là một nguồn tiềm năng gây thêm áp lực lên giá nông sản, bên cạnh thị trường năng lượng và các rủi ro nguồn cung toàn cầu khác.

And this perhaps explains the thinking behind the UK government’s plan to help countries prepare for El Niño. The £15 million pledge announced in September 2026 is based on the idea of “anticipatory action”: releasing money before a predictable emergency rather than waiting until the economic damage has occurred.

Và điều này có lẽ giải thích cho tư duy đằng sau kế hoạch của chính phủ Anh nhằm giúp các quốc gia chuẩn bị đối phó với El Niño. Khoản cam kết 15 triệu bảng Anh được công bố vào tháng 9 năm 2026 dựa trên ý tưởng “hành động dự chủ” (anticipatory action): giải ngân tiền trước một trường hợp khẩn cấp có thể dự báo được thay vì chờ đợi cho đến khi thiệt hại kinh tế đã xảy ra.

The government says around 35% of humanitarian shocks can be predicted in advance, while less than 1% of global humanitarian funding currently goes towards anticipatory action.

Chính phủ cho biết khoảng 35% các cú sốc nhân đạo có thể được dự đoán trước, trong khi chưa đến 1% nguồn vốn nhân đạo toàn cầu hiện được chi cho hành động dự chủ.

Weather or not

Có hay không thời tiết

There is a broader financial principle at work here.

Có một nguyên tắc tài chính rộng lớn hơn đang hoạt động ở đây.

If climate forecasts contain economically useful information, financial decisions can respond before losses actually occur.

Nếu các dự báo khí hậu chứa đựng thông tin có ích về mặt kinh tế, các quyết định tài chính có thể phản ứng trước khi các tổn thất thực sự xảy ra.

So food importers can reconsider commodity and currency strategies to guard against shocks. Banks can incorporate weather–related supply disruption into their financial evaluations, and companies can stress–test supply chains against simultaneous commodity, energy and transportation shocks.

Vì vậy, các nhà nhập khẩu thực phẩm có thể xem xét lại chiến lược hàng hóa và tiền tệ để phòng ngừa các cú sốc. Các ngân hàng có thể lồng ghép sự gián đoạn nguồn cung liên quan đến thời tiết vào các đánh giá tài chính của họ, và các công ty có thể kiểm tra sức chịu đựng của chuỗi cung ứng trước các cú sốc về hàng hóa, năng lượng và vận tải đồng thời.

Figure
Storms ahead. Wirestock Creators/Shutterstock
Bão tố phía trước. Wirestock Creators/Shutterstock

Governments can connect climate forecasting more closely with food security and planning for economic resilience.

Các chính phủ có thể gắn kết dự báo khí hậu chặt chẽ hơn với an ninh lương thực và việc hoạch định khả năng chống chịu kinh tế.

And while they may not be able to predict exactly what El Niño will do to the price of a shopping basket, they can certainly act in a way that recognises the fact that information about future weather has financial value.

Và mặc dù họ có thể không dự đoán chính xác El Niño sẽ làm gì đối với giá của một giỏ hàng đi chợ, họ chắc chắn có thể hành động theo cách thừa nhận thực tế rằng thông tin về thời tiết trong tương lai có giá trị tài chính.

The UK government has shown that it is using weather forecasts to release humanitarian finance before disasters happen overseas. Those forecasts no longer provide key information just for meteorologists, farmers and fishing boats.

Chính phủ Anh đã cho thấy họ đang sử dụng các dự báo thời tiết để giải ngân tài chính nhân đạo trước khi thảm họa xảy ra ở nước ngoài. Những dự báo đó không còn chỉ cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà khí tượng học, nông dân và tàu đánh cá nữa.

Increasingly, they contain vital financial data.

Ngày càng nhiều, chúng chứa đựng dữ liệu tài chính quan trọng.

Narmin Nahidi does not work for, consult, own shares in or receive funding from any company or organisation that would benefit from this article, and has disclosed no relevant affiliations beyond their academic appointment.

Narmin Nahidi không làm việc cho, tư vấn cho, sở hữu cổ phần trong hoặc nhận tài trợ từ bất kỳ công ty hay tổ chức nào có thể hưởng lợi từ bài viết này, đồng thời chưa tiết lộ bất kỳ mối liên hệ nào có liên quan ngoài học hàm học vị của mình.