ricding

Rèn luyện văn hoá đọc

Niềm vui của nghề diệt côn trùng và sinh vật gây hại: Nghiên cứu tiết lộ lý do tại sao những thợ bắt chuột lại cảm thấy hạnh phúc với công việc của mình

The joy of pests: study reveals why rat catchers are so happy in their work

Niềm vui của nghề diệt côn trùng và sinh vật gây hại: Nghiên cứu tiết lộ lý do tại sao những thợ bắt chuột lại cảm thấy hạnh phúc với công việc của mình
Hannah Fair, Lecturer in Human Geography, University of Southampton
Show
Hide
EN – VI
VI – EN
3000-5000 ▼
0-3000
3000-5000
5000-7000
7000-10000

Pest control means dealing with the kinds of animals many of us try our best to avoid. But catching rats and battling cockroaches turns out to be very satisfying work.

Kiểm soát dịch hại đồng nghĩa với việc phải đối phó với những loài động vật mà phần lớn chúng ta luôn cố gắng tránh xa. Nhưng hóa ra, việc bắt chuột và chiến đấu với gián lại là một công việc vô cùng thỏa mãn.

My research reveals that this surprising level of job satisfaction comes from the variety, challenge and connection pest controllers experience. They also told me their work had a positive effect on people’s lives.

Nghiên cứu của tôi tiết lộ rằng mức độ hài lòng đáng ngạc nhiên trong công việc này đến từ sự đa dạng, thử thách và sự kết nối mà những người làm nghề kiểm soát dịch hại trải nghiệm. Họ cũng chia sẻ với tôi rằng công việc của họ mang lại tác động tích cực cho cuộc sống của con người.

I discovered this after spending the last few years immersed in the world of professional pest control. I’ve attended trade shows, read industry magazines, interviewed pest controllers and accompanied them on their call outs.

Tôi phát hiện ra điều này sau khi dành vài năm qua đắm chìm trong thế giới kiểm soát dịch hại chuyên nghiệp. Tôi đã tham dự các triển lãm thương mại, đọc các tạp chí trong ngành, phỏng vấn những người làm nghề kiểm soát dịch hại và đồng hành cùng họ trong các chuyến đi làm việc theo cuộc gọi.

One thing that stood out was the range of pests involved, and the different places in which they appear. Both provide opportunities for pest controllers to engage in problem solving and detective work.

Một điều nổi bật là sự đa dạng của các loài gây hại liên quan, và những địa điểm khác nhau mà chúng xuất hiện. Cả hai yếu tố này đều mang lại cơ hội cho thợ kiểm soát dịch hại tham gia giải quyết vấn đề và làm công việc giống như thám tử.

Most pest controllers are generalists who will deal with a wide range of wildlife, from rats and mice to wasps, bedbugs and moths. And every infestation needs a nuanced understanding of animal behaviour.

Hầu hết thợ kiểm soát dịch hại là những chuyên gia tổng hợp, sẵn sàng xử lý nhiều loại động vật hoang dã, từ chuột cống, chuột nhắt cho đến ong bắp cày, rệp giường và bướm đêm. Và mỗi đợt bùng phát dịch hại đều đòi hỏi một sự thấu hiểu tinh tế về hành vi của loài vật.

I was told that pest control work, particularly in people’s homes, requires changing tactics and adaptability. For example, some animals learn to avoid traps or develop resistance to certain chemicals. The unpredictability prevents the work from becoming monotonous and routine.

Tôi được biết rằng công việc kiểm soát dịch hại, đặc biệt là trong các ngôi nhà của người dân, đòi hỏi phải thay đổi chiến thuật và tính thích ứng. Ví dụ, một số loài động vật học được cách tránh bẫy hoặc phát triển khả năng kháng lại một số loại hóa chất nhất định. Sự khó đoán này ngăn không cho công việc trở nên đơn điệu và rập khuôn.

As one pest controller explained: “There’s no such thing as a [typical] job for a rat or a mouse. They’re always different. Different homes, different scenarios, different entry points. Different motivations, different food sources.”

Như một thợ kiểm soát dịch hại đã giải thích: “Không có cái gọi là một công việc [điển hình] đối với chuột cống hay chuột nhắt. Chúng luôn khác nhau. Nhà cửa khác nhau, kịch bản khác nhau, điểm xâm nhập khác nhau. Động lực khác nhau, nguồn thức ăn khác nhau.”

Another said: “Every day is different [and] they’re all interesting. They all have their moments. Every job is bespoke.”

Một người khác cho biết: “Mỗi ngày đều khác biệt [và] tất cả chúng đều thú vị. Chúng đều có những khoảnh khắc riêng. Mỗi công việc đều được làm theo yêu cầu riêng biệt.”

Pest controllers also tend to experience a relatively large amount of freedom and autonomy over how and when they work, both as sole contractors and as employees of larger companies. Many were also interested in understanding the animals’ biology, habitats and behaviour, and enjoyed engaging with the natural world.

Thợ kiểm soát dịch hại cũng có xu hướng tận hưởng một lượng tự do và quyền tự chủ tương đối lớn đối với cách thức và thời gian làm việc của họ, dù là nhà thầu độc lập hay nhân viên của các công ty lớn hơn. Nhiều người cũng tỏ ra hứng thú với việc tìm hiểu sinh học, môi trường sống và hành vi của động vật, đồng thời thích hòa mình vào thế giới tự nhiên.

Many expressed a fascination and curiosity towards the species they dealt with, with some highlighting a favourite. And despite the spectre of animal death, I noticed a wide appreciation of nature within the industry.

Nhiều người bày tỏ sự mê hoặc và tò mò đối với các loài mà họ xử lý, thậm chí một số người còn nhấn mạnh về loài vật yêu thích của mình. Và bất chấp bóng tối của cái chết ở loài vật, tôi nhận thấy sự trân trọng sâu sắc dành cho thiên nhiên trong ngành này.

It’s not all perks, though.

Tuy nhiên, không phải mọi thứ đều màu hồng.

Pest control often means working in unpleasant environments like drains or loft spaces filled with bird excrement. There are also ethical issues, with some pest controllers privately expressing guilt or discomfort when killing certain species.

Kiểm soát dịch hại thường có nghĩa là làm việc trong những môi trường khó chịu như cống rãnh hoặc không gian áp mái đầy phân chim. Cạnh đó còn có các vấn đề về đạo đức, khi một số thợ kiểm soát dịch hại riêng tư bày tỏ cảm giác tội lỗi hoặc không thoải mái khi tiêu diệt một số loài nhất định.

But generally, pest controllers were compassionate, often choosing methods that, although deadly, would minimise suffering for the creatures involved.

Nhưng nhìn chung, những người kiểm soát dịch hại rất nhân từ, họ thường chọn những phương pháp tuy mang tính sát thương nhưng sẽ giảm thiểu tối đa sự đau đớn cho các sinh vật liên quan.

And despite pest control being an important part of public health, the job is often held in low social esteem, with little appreciation for the skills and knowledge the work involves.

Và mặc dù kiểm soát dịch hại là một phần quan trọng của sức khỏe cộng đồng, công việc này thường bị coi trọng thấp trong xã hội, ít được trân trọng đối với các kỹ năng và kiến thức mà công việc đòi hỏi.

As one of my interviewees told me: “You’re seen as a kind of neanderthal, or a knuckle dragger that hits small furry animals with sticks.”

Như một người được tôi phỏng vấn đã chia sẻ: “Bạn bị coi như một dạng người tối cổ, hoặc một kẻ đần độn dùng gậy đập những con vật nhỏ có lông.”

I heard of customers asking technicians to park away from the home they were visiting, to enter via a backdoor, or to use vans without logos, to avoid the public embarrassment of calling in pest control. Some workers experienced open disdain, with customers refusing use of their bathrooms or making derisory comments about their work.

Tôi từng nghe về những khách hàng yêu cầu kỹ thuật viên đỗ xe ở xa ngôi nhà họ đang ghé thăm, đi vào bằng cửa sau, hoặc sử dụng xe van không có logo, để tránh sự bối rối trước công chúng khi gọi dịch vụ kiểm soát dịch hại. Một số công nhân phải chịu đựng sự khinh miệt công khai, khi khách hàng từ chối cho họ dùng phòng tắm hoặc đưa ra những bình luận chế giễu công việc của họ.

One interviewee from a family business described how his adult son had been checking bait boxes under a sink in a school staff room and heard a teacher commenting: “Cor, imagine, doing that all your life.”

Một người được phỏng vấn từ một doanh nghiệp gia đình đã mô tả cách con trai trưởng thành của anh đang kiểm tra các hộp mồi dưới bồn rửa trong phòng nghỉ của giáo viên tại một trường học và nghe thấy một giáo viên nhận xét: “Trời ạ, hãy tưởng tượng, làm việc đó suốt cả cuộc đời.”

The rat race

Cuộc đua chuột

And despite the welcome autonomy, a lot of pest control involves working alone, which can lead to isolation and mental health difficulties. However, this was often mitigated by strong friendships across the industry (despite many small business owners technically being in direct competition with each other) , and the sense of meaningful social benefit their work provided, particularly when dealing with residential customers.

Và bất chấp quyền tự chủ đáng hoan nghênh, phần lớn công việc kiểm soát dịch hại liên quan đến việc làm việc một mình, điều này có thể dẫn đến sự cô lập và các vấn đề về sức khỏe tâm thần. Tuy nhiên, điều này thường được xoa dịu bởi tình bạn khăng khít trong toàn ngành (mặc dù nhiều chủ doanh nghiệp nhỏ về mặt kỹ thuật là đối thủ cạnh tranh trực tiếp của nhau) , và ý nghĩa về lợi ích xã hội thiết thực mà công việc của họ mang lại, đặc biệt là khi xử lý các khách hàng dân cư.

As one pest controller explained: “I find it so, so rewarding, seeing people going from [so distressed to being] so happy and so grateful.”

Như một thợ kiểm soát dịch hại đã giải thích: “Tôi thấy công việc này vô cùng, vô cùng ý nghĩa, khi nhìn thấy mọi người chuyển từ [trạng thái vô cùng đau khổ sang] vô cùng hạnh phúc và biết ơn.”

Another added: “I love getting to know my customers, having that banter and being able to solve people’s problems and have them put that element of trust in me.”

Một người khác bổ sung: “Tôi thích việc làm quen với khách hàng của mình, trò chuyện vui vẻ và có khả năng giải quyết các vấn đề của mọi người để họ đặt niềm tin đó vào tôi.”

Figure
Roach-ready? SILVIA MAQQ/Shutterstock
Sẵn sàng đối phó với gián? SILVIA MAQQ/Shutterstock

Some pest controllers also prioritised compassion over profit, informally providing discounts or additional visits for pensioners or poorer customers, enabling them to perform work that was meaningful and rewarding.

Một số thợ kiểm soát dịch hại cũng ưu tiên lòng trắc ẩn hơn lợi nhuận, họ sẵn sàng giảm giá không chính thức hoặc đến thăm khám bổ sung cho người cao tuổi hoặc những khách hàng nghèo khó, cho phép họ thực hiện công việc mang lại ý nghĩa và sự đền đáp xứng đáng.

But while the industry is very keen to welcome new recruits, pest control is not for everyone. Personally, I would get far too attached to my unintended rodent housemates to even require pest control in the first place. And pest management does raise tricky questions about animal welfare, and the environmental impact of chemicals.

Nhưng trong khi ngành này rất nhiệt tình chào đón những tân binh, kiểm soát dịch hại không dành cho tất cả mọi người. Cá nhân tôi, tôi sẽ quá gắn bó với những người bạn cùng phòng loài gặm nhấm ngoài ý muốn của mình đến mức từ đầu đã chẳng cần đến dịch vụ kiểm soát dịch hại. Và việc quản lý dịch hại thực sự đặt ra những câu hỏi hóc búa về phúc lợi động vật cũng như tác động môi trường của hóa chất.

But my research with pest controllers gives an indication of some of the key qualities that make work enjoyable and meaningful.

Nhưng nghiên cứu của tôi với những người làm nghề kiểm soát dịch hại đã đưa ra chỉ dấu về một số phẩm chất quan trọng làm cho công việc trở nên thú vị và ý nghĩa.

These include variety, autonomy, connection to others, and the capacity to perform socially beneficial work. And if you can find all of those things in pest control, it looks like the future will be full of opportunity.

Những điều này bao gồm sự đa dạng, quyền tự chủ, sự kết nối với những người khác và năng lực thực hiện công việc mang lại lợi ích cho xã hội. Và nếu bạn có thể tìm thấy tất cả những điều đó trong ngành kiểm soát dịch hại, có vẻ như tương lai sẽ tràn ngập cơ hội.

Hannah Fair receives funding from the UK Economic and Social Research Council, and has previously received funds from the Royal Geographical Society. As part of her research into the UK pest control industry she is a member of the British Pest Control Association‘s (BPCA) Academic Relations Working Group.

Hannah Fair nhận được tài trợ từ Hội đồng Nghiên cứu Kinh tế và Xã hội Vương quốc Anh, và trước đây từng nhận tài trợ từ Hiệp hội Địa lý Hoàng gia. Là một phần trong nghiên cứu của cô về ngành kiểm soát dịch hại ở Vương quốc Anh, cô là thành viên của Nhóm Công tác Quan hệ Học thuật thuộc Hiệp hội Kiểm soát Dịch hại Anh (BPCA) .

có thể bạn cũng quan tâm