Đồi Gió Hú có thực sự lãng mạn không? Heathcliff sẽ bảo là không
Is Wuthering Heights actually romantic? Heathcliff would say no

Bộ phim Đồi Gió Hú của đạo diễn Emerald Fennell, với sự tham gia của các diễn viên người Úc Jacob Elordi trong vai Heathcliff và Margot Robbie trong vai Catherine, tự quảng bá là “câu chuyện tình yêu vĩ đại nhất mọi thời đại”. Một cuộc khảo sát với các độc giả Anh cũng đồng tình với điều này.
Nhưng Heathcliff sẽ nghĩ gì?
Heathcliff,
Nếu bạn chưa đọc cuốn sách, chưa xem một trong số rất nhiều bản chuyển thể, hoặc chưa từng nghe bài hát mang tính biểu tượng của Kate Bush, thì Heathcliff chính là nhân vật chính trong Đồi Gió Hú, cuốn tiểu thuyết duy nhất của Emily Brontë (được xuất bản lần đầu dưới bút danh Ellis Bell) . Anh ta là đứa con nuôi có thân thế mơ hồ của gia đình Earnshaw, sống tại dinh cơ mang tên Đồi Gió Hú trên vùng đồng hoang Yorkshire lộng gió và hiu quạnh: bối cảnh cho mối quan hệ ám ảnh và đầy bi kịch của anh với người em nuôi Catherine.
Trong chương 14 của tiểu thuyết, Heathcliff vừa kết hôn với một người phụ nữ khác (Isabella Linton, em gái của Edgar- chồng Catherine) . Người kể chuyện của tiểu thuyết, quản gia Nelly Dean, quở trách anh ta vì đối xử quá tệ bạc với cô ấy. Isabella yêu anh ta, Nelly nói với Heathcliff bằng giọng trách móc, nếu không cô ấy đã chẳng từ bỏ sự thoải mái ở ngôi nhà ấm áp, hiếu khách và tiện nghi tại Thung Lũng Thrushcross để kết hôn với anh và sống cùng anh ở Đồi Gió Hú lạnh lẽo, ảm đạm.
“
“Cô ta đã từ bỏ chúng vì một ảo tưởng,” Heathcliff mỉa mai đáp lại, “khi vẽ ra trong tâm trí tôi hình ảnh một người hùng lãng mạn, và mong đợi sự chiều chuộng vô điều kiện từ lòng tận tụy hiệp sĩ của tôi.”
Ở đây, Heathcliff đã bác bỏ thẳng thừng ýσ kiến cho rằng anh ta là một dạng anh hùng lãng mạn nào đó. Tuy nhiên, trong hơn một thế kỷ qua, anh ta vẫn được diễn giải như một người như vậy, với mối liên kết mãnh liệt cùng Catherine – một niềm đam mê kéo dài mãi ngay cả sau khi cô qua đời – đã làm say đắm biết bao khán giả.
Thật vậy, kiểu định vị lãng mạn này thể hiện rõ trên tấm áp phích phim, miêu tả Heathcliff và Catherine. Nó gợi nhớ mạnh mẽ đến một “bìa sách ôm ấp tình tứ”: rất phổ biến trong các tiểu thuyết lãng mạn lịch sử xuất bản vào cuối thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21 (nổi tiếng nhất là gắn liền với nam người mẫu Fabio) .
Tuy nhiên, rất nhiều độc giả hiện đại đồng ý với cách tự đánh giá của Heathcliff. “Heathcliff trong ‘Đồi Gió Hú’ không phải là một phản anh hùng lãng mạn,” dòng tiêu đề của một bài viết bởi Christopher Shultz cho biết, “anh ta là một tên khốn đích thực”.
A romance ?
Một câu chuyện lãng mạn?
Mọi người thường xuyên khẳng định Đồi Gió Hú là cuốn tiểu thuyết lãng mạn yêu thích của họ, khiến các độc giả và nhà văn viết truyện lãng mạn không khỏi bực bội. Nó có thể được coi là một câu chuyện tình yêu, nhưng Đồi Gió Hú không phải là một tác phẩm lãng mạn.
Điều này trở nên rõ ràng nếu chúng ta đối chiếu nó với định nghĩa của Hiệp hội Tác giả Tiểu thuyết Lãng mạn Hoa Kỳ (vốn gây nhiều tranh cãi): một tiểu thuyết lãng mạn cần có cốt truyện tình yêu trung tâm cùng một cái kết thỏa mãn cảm xúc và mang tính lạc quan. Các tác phẩm kinh điển khác thế kỷ 19 đáp ứng được tiêu chí này – chẳng hạn như Kiêu Hãnh và Định Kiến của Jane Austen – nhưng Đồi Gió Hú thì không.
Câu chuyện tình yêu giữa Heathcliff và Catherine chắc chắn là yếu tố đọng lại nhiều nhất trong tâm trí độc giả – và quả thực, nhiều bản chuyển thể gần như tập trung hoàn toàn vào nó. Tuy nhiên, cặp đôi này thực chất chưa bao giờ ở bên nhau theo bất kỳ cách thức chính thống nào, và mối quan hệ đầy đọa đày của họ lại chiếm một dung lượng trang giấy ít đến ngạc nhiên.
Đáng chú ý là Catherine qua đời vào khoảng giữa cuốn sách. Trong khi Heathcliff chìm đắm trong đau khổ suốt phần còn lại của câu chuyện, mạch hành động chính lại chuyển sang thế hệ con của họ. Điều này khiến cho việc tranh luận rằng câu chuyện tình của họ mang tính “trung tâm” trở nên khó khăn.
Do cái chết của Catherine và nỗi thống khổ tiếp sau đó của Heathcliff, cũng rất khó để lập luận rằng Đồi Gió Hú có một cái kết lạc quan.
Cuốn sách kết thúc với một cuộc hội ngộ có tiềm năng hạnh phúc giữa con gái của Catherine (cũng tên là Catherine) và người anh họ Hareton của cô, cùng với ngụ ý rằng Heathcliff và Catherine của anh có thể đang lang thang cùng nhau trên vùng đồng hoang dưới dạng bóng ma. Điều này có thể coi là thỏa mãn về mặt cảm xúc – họ được ở bên nhau trong cái chết theo cách mà họ chưa từng có được khi còn sống – nhưng thực sự không phải là sự lạc quan, đặc biệt khi nhìn nhận lại biết bao sinh mạng mà họ đã hủy hoại trên chặng đường đó.
Dark dynamics
Động lực tăm tối
Vì vậy – nếu Đồi Gió Hú không phải là một tác phẩm lãng mạn thuần túy, liệu chúng ta có thể tranh luận rằng nó mang tính lãng mạn hay không?
Điều này phụ thuộc vào cách chúng ta định nghĩa chữ lãng mạn (romantic) . Không nghi ngờ gì khi nó mang tính Lãng mạn (Romanticism) với chữ R viết hoa. Đồi Gió Hú chịu ảnh hưởng sâu sắc bởi chủ nghĩa Lãng mạn, một phong trào văn học và nghệ thuật đề cao cảm xúc mãnh liệt và đam mê hơn là logic và lý trí.
Tuy nhiên, các quan niệm hiện đại về sự lãng mạn lại đặt trọng tâm nhiều hơn vào sự thân mật, gần gũi và tính lành mạnh tổng thể. Ví dụ, giải thưởng Tiểu thuyết Lãng mạn của Năm ở Anh đòi hỏi một “động lực mối quan hệ lành mạnh giữa các nhân vật chính” – và ngay cả những người hâm mộ cuồng nhiệt nhất của cuốn sách cũng khó lòng lập luận rằng mối quan hệ giữa Heathcliff và Catherine là lành mạnh theo bất kỳ cách nào.
Mặc dù vậy, một số tiểu thể loại lãng mạn phổ biến nhất hiện nay lại đắm chìm trong các động lực vốn – giống như của Heathcliff và Catherine – nguy hiểm, mãnh liệt, mang tính hủy diệt và độc hại. Lãng mạn tăm tối (Dark romance) là ví dụ nổi bật nhất.
Amoral people , illicit passion
Những con người vô đạo đức, niềm đam mê bất chính
Như giáo sư văn học Anh David Shumway đã lưu ý trong cuốn sách Modern Love của ông, tình yêu lãng mạn từng có một thời gian dài được xem là “niềm đam mê hủy diệt” – thứ vốn là mối đe dọa đối với hôn nhân, chứ không phải là nền tảng của nó. Ông viết:
In the nineteenthcentury ,romance became graftedonto marriage ,but it has never become entirely at ease with the union .This combination produced a tension within the discourse because [romance ’s]essential characteristics derive from adulterouslove .
Vào thế kỷ 19, sự lãng mạn đã được gắn ghép vào hôn nhân, nhưng nó chưa bao giờ thực sự hòa hợp một cách thoải mái với liên kết đó. Sự kết hợp này tạo ra một sự căng thẳng trong diễn ngôn bởi vì các đặc trưng cốt lõi của [sự lãng mạn] bắt nguồn từ tình yêu ngoại tình.
Wuthering
Đồi Gió Hú được xuất bản năm 1847, ngay giữa thế kỷ 19. Trong đó, chúng ta thấy sự căng thẳng giữa tình yêu hôn nhân đồng điệu và niềm đam mê ngoại tình được thể hiện rõ nét. Catherine thề thốt nhiều lần rằng cô yêu chồng mình là Edgar, nhưng đây suy cho cùng chỉ là một thứ tình yêu gượng gạo: một chiếc bóng mờ nhạt so với niềm đam mê vĩ đại và mang tính hủy diệt mà cô dành cho Heathcliff.
“
“Em đã yêu anh — vậy thì em có quyền gì mà bỏ rơi anh?” Heathcliff chất vấn Catherine trên giường bệnh.
What right —answer me —for the poor fancy you feltfor Linton? […]I have not broken your heart —you have broken it ;and in breaking it ,you have broken mine .
Quyền gì — hãy trả lời tôi — vì cái cảm tình nghèo nàn mà em dành cho Linton? […] Tôi không bóp nát trái tim em — chính em đã bóp nát nó; và khi bóp nát nó, em cũng đã bóp nát trái tim tôi rồi.
Sức hấp dẫn của một thể loại như lãng mạn tăm tối – mà Đồi Gió Hú chắc chắn là một tiền thân – nằm ở cường độ mãnh liệt đến cực độ của nó. Mặc dù thể loại lãng mạn tăm tối ngày nay kết thúc có hậu, nhưng cường độ trong niềm đam mê ngoại tình của Heathcliff và Catherine có lẽ đã bị làm cho lu mờ nếu họ kết thúc viên mãn trong hạnh phúc lãng mạn – và hệ quả là cuốn sách này có lẽ sẽ không còn sức hút bằng một nửa so với hiện tại.
Nói một cách rộng ra, Heathcliff và Catherine là hai con người hầu như vô đạo đức, những kẻ mang sự hủy diệt đến cuộc sống của tất cả những người xung quanh (cũng như cho chính đối phương) . Dù chúng ta có coi nó là “lãng mạn” hay không, chính sức mạnh của niềm đam mê bất chính ấy đã làm cho Đồi Gió Hú trở nên đáng nhớ.
Jodi McAlister
Jodi McAlister nhận được một khoản tài trợ học thuật từ Hiệp hội Tác giả Tiểu thuyết Lãng mạn Hoa Kỳ vào năm 2019.
có thể bạn cũng quan tâm
-

Hẹn hò với đồng nghiệp có phải là điều sai trái? Không nhất thiết — nhưng nó có thể phức tạp đấy
Is it wrong to date a coworker? Not necessarily — but it can get complicated
-

Thuật toán đề xuất nội dung của Google là một chiếc hộp đen. Dưới đây là cách thức nó quyết định những gì hiển thị cho bạn
Google’s content recommendation algorithm is a black box. Here’s how it decides what to show you