Từ tiểu thuyết xé áo ngực đến tiểu thuyết lãng mạn giả tưởng, sách tình cảm đang thống trị thị trường sách – và định hình lại quyền lực tình dục của phụ nữ

From bodice rippers to romantasy, romance novels are dominating the book market – and rewriting women’s sexual power

Từ tiểu thuyết xé áo ngực đến tiểu thuyết lãng mạn giả tưởng, sách tình cảm đang thống trị thị trường sách – và định hình lại quyền lực tình dục của phụ nữ
Diane Winston, Professor and Knight Center Chair in Media & Religion, USC Annenberg School for Communication and Journalism
Show
Hide
EN – VI
VI – EN
3000-5000 ▼
0-3000
3000-5000
5000-7000
7000-10000

The compulsion started soon after my marriage.

Sự thôi thúc này bắt đầu ngay sau khi tôi kết hôn.

Long before e-books and audiobooks, I furtively read paperbacks whose covers of bosomy maidens and bare-chested men would have outed my obsession. Then, on a family car trip, my husband told my young stepdaughters why I liked sitting alone in the back seat.

Rất lâu trước khi có sách điện tử và sách nói, tôi lén lút đọc những cuốn sách bìa mềm với hình vẽ những thiếu nữ ngực nở nang và những người đàn ông vạm vỡ cởi trần – những thứ có thể làm lộ tẩy nỗi ám ảnh của tôi. Rồi trong một chuyến đi ô tô của gia đình, chồng tôi đã kể cho các cô con gái riêng còn nhỏ của tôi nghe lý do tại sao tôi thích ngồi một mình ở hàng ghế sau.

“Diane is reading bodice rippers,” he said, citing the old–fashioned name for sexually explicit romance novels. Back then, they were my guilty pleasure.

“Diane đang đọc tiểu thuyết xé áo ngực,” anh ấy nói, dùng cái tên cổ điển để chỉ những cuốn tiểu thuyết lãng mạn có các chi tiết tình dục bạo dạn. Hồi đó, chúng là niềm vui tội lỗi của tôi.

More than 30 years later, I remain a fan of romance novels, but it’s no longer a craving I feel compelled to hide. In fact, I value the window it opens to my research interests in pop culture, religion and gender.

Hơn 30 năm sau, tôi vẫn là một fan hâm mộ của tiểu thuyết lãng mạn, nhưng đó không còn là niềm khao khát mà tôi cảm thấy bắt buộc phải giấu giếm nữa. Trên thực tế, tôi trân trọng cánh cửa mà thể loại này mở ra cho các hướng nghiên cứu của tôi về văn hóa đại chúng, tôn giáo và giới tính.

I’m not alone. Romantic fiction makes up almost 25% of books sold in the U.S., and the genre earned US$1.44 billion globally in 2022-23. The Bible may be the bestselling book of all time, but annual sales of romance novels even outpace the Scriptures.

Tôi không cô độc một mình. Sách văn học lãng mạn chiếm gần 25% tổng số sách được bán ra tại Mỹ và thể loại này đã thu về 1,44 tỷ đô la Mỹ trên toàn cầu vào năm 2022-2023. Kinh thánh có thể là cuốn sách bán chạy nhất mọi thời đại, nhưng doanh số bán hàng năm của tiểu thuyết lãng mạn thậm chí còn vượt qua cả Kinh thánh.

Written by women, for women

Do phụ nữ viết, vì phụ nữ

Among scholars, there’s a range of opinions on the genre’s enduring popularity.

Trong giới học thuật, có nhiều ý kiến khác nhau về sức hút bền bỉ của thể loại này.

Some describe romantic fiction as the literary equivalent of Marx’s “opium of the masses.” They argue that these books are perennial bestsellers because they offer escapism and the promise of “happily ever after” – a quick sugar high to distract from the struggles of everyday life.

Một số người mô tả tiểu thuyết lãng mạn tương đương với “thu phiến dược của quần chúng” theo quan điểm của Marx. Họ lập luận rằng những cuốn sách này liên tục nằm trong top bán chạy nhất vì chúng mang lại sự thoát ly thực tế và lời hứa về một cái kết “hạnh phúc mãi mãi về sau” – một liều đường nhanh chóng để xao lãng khỏi những chật vật của cuộc sống thường nhật.

Other scholars cite the genre’s pedigree. Though they’re canonized as literary classics, 19th-century novels such as “Pride and Prejudice,” “Jane Eyre” and “Wuthering Heights” can also be read as romances – stories written by women and centered on women’s emotional lives, courtship and desires. In a world circumscribed by the era’s narrow gender roles, these books featured clever, often headstrong women who exercised some agency over their love lives and their fates.

Các học giả khác lại viện dẫn đến gia phả của thể loại này. Mặc dù được tôn vinh là những tác phẩm kinh điển văn học, các tiểu thuyết thế kỷ 19 như ” Kiêu hãnh và định kiến,” ” Jane Eyre ” và ” Đồi gió hú ” cũng có thể được đọc như những câu chuyện lãng mạn – những câu chuyện do phụ nữ viết và tập trung vào đời sống tình cảm, chuyện hẹn hò và khao khát của phụ nữ. Trong một thế giới bị giới hạn bởi các vai trò giới tính chật hẹp thời bấy giờ, những cuốn sách này khắc họa những người phụ nữ thông minh, thường là ngoan cố, những người thể hiện quyền tự quyết nhất định đối với đời sống tình cảm và số phận của chính họ.

In my view, this explains their popularity: 19th-century readers may have found vicarious pleasure in Jane Eyre’s journey from timid governess to independent heiress and happy wife. Likewise, Catherine Earnshaw’s decision to marry the wealthy Edgar Linton, thus abandoning the penniless Heathcliff, may have struck the female fans of “Wuthering Heights” as an understandable choice.

Theo quan điểm của tôi, điều này giải thích cho độ phổ biến của chúng: Độc giả thế kỷ 19 có thể đã tìm thấy niềm vui đồng cảm qua hành trình của Jane Eyre từ một gia sư rụt rè trở thành nữ thừa kế độc lập và là một người vợ hạnh phúc. Tương tự như vậy, quyết định kết hôn với người giàu có Edgar Linton của Catherine Earnshaw, qua đó từ bỏ anh chàng nghèo xác xơ Heathcliff, có thể đã gây ấn tượng với các độc giả nữ của “Đồi gió hú” như một lựa chọn dễ hiểu.

Nineteenth-century women had limited pastimes. Books that reflected on their own circumstances, albeit with more intrigue and drama, were catnip. But as readership grew, male authors wanted to cash in on the expanding market.

Phụ nữ thế kỷ 19 có rất ít trò giải trí. Những cuốn sách phản ánh hoàn cảnh chính họ, dẫu có thêm nhiều tình tiết ly kỳ và kịch tính hơn, chính là thứ hấp dẫn không thể chối từ. Nhưng khi lượng độc giả tăng lên, các tác giả nam muốn trục lợi từ thị trường đang mở rộng này.

As men penned their own novels, their perspectives dominated, pushing women’s fiction to the side. Changing social mores also made the once popular “woman’s novel” seem dated.

Khi nam giới tự chắp bút viết tiểu thuyết, góc nhìn của họ đã chiếm ưu thế, đẩy các tác phẩm của phụ nữ sang một bên. Các chuẩn mực xã hội thay đổi cũng khiến “tiểu thuyết của phụ nữ” từng rất nổi tiếng trở nên lỗi thời.

The romance genre was revived in the 20th century when authors added more oomph to their plots and edgier characters. Daphne Du Maurier’s 1938 classic, “Rebecca,” breathed new life into gothic romances – love stories set in dreary, desolate places, intermingled with horror and suspense. And Georgette Heyer revitalized historical romance with smoldering stories such as “The Grand Sophy,” set in England’s Regency period (1811–1820) .

Thể loại lãng mạn được hồi sinh vào thế kỷ 20 khi các tác giả thêm vào cốt truyện nhiều năng lượng hơn và các nhân vật sắc sảo hơn. Tác phẩm kinh điển năm 1938 của Daphne Du Maurier, ” Rebecca,” đã thổi luồng sinh khí mới vào tiểu thuyết lãng mạn gothic – những câu chuyện tình yêu lấy bối cảnh ở những nơi u ám, hoang vắng, đan xen với sự kinh dị và hồi hộp. Và Georgette Heyer đã hồi sinh tiểu thuyết lãng mạn lịch sử bằng những câu chuyện đầy sức hút như ” The Grand Sophy,” lấy bối cảnh thời kỳ Nhiếp chính của Anh (1811–1820) .

Bodice rippers debuted in the 1970s. The name came, in part, from the covers, which often depicted a woman in a half–torn dress being embraced by a buff male. A racier take on the romance genre, they were often set in early 19th-century England and ended in happily–ever-afters. But the characters were sexually active in ways that would have shocked and scandalized Jane Austen’s heroines.

Tiểu thuyết xé áo ngực ra đời vào những năm 1970. Tên gọi này một phần xuất phát từ phần bìa sách, thường mô tả một người phụ nữ trong bộ váy bị xé rách một nửa đang được ôm bởi một người đàn ông vạm vỡ. Mang góc nhìn táo bạo hơn về thể loại lãng mạn, chúng thường lấy bối cảnh ở nước Anh đầu thế kỷ 19 và kết thúc bằng những cái kết hạnh phúc mãi về sau. Nhưng các nhân vật lại có đời sống tình dục năng nổ đến mức có thể khiến các nữ anh hùng của Jane Austen phải sốc và phẫn nộ.

Figure
Bodice rippers were all the rage in the 1970s and’80s. Nick Lehr/The Conversation
Tiểu thuyết xé áo ngực từng làm mưa làm gió vào những năm 1970 và 1980. Nick Lehr/The Conversation

Kathleen E. Woodiwiss’ “The Flame and The Flower” (1972) is widely credited with launching the modern bodice ripper: The first romance novel published in paperback, it became a huge bestseller, despite its graphic rape scenes.

Tác phẩm ” The Flame and The Flower ” (1972) của Kathleen E. Woodiwiss được công nhận rộng rãi là đã mở ra thời kỳ hiện đại của dòng tiểu thuyết xé áo ngực: Là cuốn tiểu thuyết lãng mạn đầu tiên được xuất bản dưới dạng bìa mềm, nó đã trở thành một cuốn sách bán chạy khổng lồ, bất chấp những cảnh cưỡng hiếp mang tính mô tả trực quan.

These novels, which debuted in the midst of the sexual revolution, were more explicit than their precursors, and heroines enjoyed more agency in their life choices. That said, the sex was male–driven and often implied that a “throbbing member” could send the heroine into paroxysms of ecstasy.

Những cuốn sách này, ra mắt giữa thời kỳ cách mạng tình dục, cởi mở hơn các thế hệ tiền nhiệm, và các nữ anh hùng có quyền tự quyết lớn hơn trong các lựa chọn cuộc đời họ. Dù vậy, chuyện chăn gối vẫn do nam giới dẫn dắt và thường ngụ ý rằng một “cục thịt đang phập phồng” có thể đưa nữ anh hùng lên đỉnh của sự ngất ngây cực độ.

Lovestruck mafiosos and bull breeders

Những tên trùm mafia si tình và những chủ trại nuôi bò đực

The digital revolution further transformed romance novels.

Cuộc cách mạng kỹ thuật số tiếp tục chuyển đổi tiểu thuyết lãng mạn.

Self–publishing, digital publishing and BookTok brought new and younger readers into the mix. Anyone could become a romance novelist, leading to an array of new characters, plots and sexual adventures.

Việc tự xuất bản, xuất bản kỹ thuật số và cộng đồng BookTok đã thu hút những độc giả mới và trẻ tuổi hơn gia nhập. Bất kỳ ai cũng có thể trở thành tiểu thuyết gia lãng mạn, dẫn đến sự xuất hiện của hàng loạt nhân vật, cốt truyện và cuộc phiêu lưu tình dục mới.

A genre that once mainly featured straight, British aristocrats now embraced Black, Latino and Asian protagonists. There were wanton witches, voracious werewolves and vampire lotharios. Some stories explored alien pairings and lovestruck mafiosos, while in others, LGBTQ characters and professional athletes took center stage. Readers drawn to bawdier fare could dive into erotic fiction, with plotlines featuring women mating with bulls, reverse harems – one woman with several men – and women consorting with multi-limbed aliens.

Một thể loại từng chủ yếu xoay quanh các nhà quý tộc da trắng, người Anh nay đã rộng vòng tay đón nhận các nhân vật chính da đen, gốc Latinh và gốc Á. Có những phù thủy lẳng lơ, người sói phàm ăn và những kẻ lăng nhăng ma cà rồng. Một số câu chuyện khám phá các mối tình với người ngoài hành tinh và những tên trùm mafia si tình, trong khi ở những câu chuyện khác, các nhân vật LGBTQ và các vận động viên chuyên nghiệp lại chiếm vị trí trung tâm. Những độc giả thu hút bởi các nội dung dung tục hơn có thể đắm chìm trong tiểu thuyết khiêu dâm, với các cốt truyện xoay quanh phụ nữ giao phối với bò đực, hậu cung ngược – một phụ nữ với nhiều đàn ông – và phụ nữ quan hệ với người ngoài hành tinh nhiều chi.

Many of these innovations have something in common. Rather than sticking to the male–driven plotlines of 20th-century bodice rippers, most contemporary romance writers focus on the female orgasm. Men are far less likely to rush penetration because, before seeking their release, they want their partners to experience multiple climaxes.

Nhiều điểm đổi mới này có điểm chung. Thay vì bám sát các cốt truyện do nam giới điều khiển của tiểu thuyết xé áo ngực thế kỷ 20, hầu hết các nhà văn viết truyện lãng mạn đương đại đều tập trung vào cực khoái của phụ nữ. Đàn ông ít có khả năng vội vã xâm nhập hơn, bởi vì trước khi tìm kiếm sự giải tỏa cho bản thân, họ muốn bạn tình của mình trải qua nhiều lần lên đỉnh.

But contemporary female characters are not just sexually satisfied. They also enjoy successful careers and close female friends. True to real life, some are plus size or have disabilities. Others were burned in past encounters. They need suitors to scale their emotional walls before blowing their minds in the bedroom.

Nhưng các nhân vật nữ đương đại không chỉ được thỏa mãn về mặt tình dục. Họ cũng tận hưởng sự nghiệp thành công và những người bạn gái thân thiết. Đúng với cuộc sống thực, một số người có ngoại hình ngoại cỡ hoặc khuyết tật. Những người khác từng bị tổn thương trong các mối quan hệ trước đây. Họ cần những người theo đuổi phải phá vỡ được bức tường cảm xúc trước khi làm bùng nổ tâm trí họ trong phòng ngủ.

Women in control

Phụ nữ nắm quyền kiểm soát

Put together, the genre has undergone a 180-degree turn from the books I hid in the 1990s.

Nhìn chung, thể loại này đã quay ngoắt 180 độ so với những cuốn sách mà tôi từng giấu giếm vào những năm 1990.

Today’s romantic fiction is less about horny couplings and happy endings and more about exploring emotional connections and power dynamics. Stories also play out the impact of race, class, gender and sexuality on relationships.

Văn học lãng mạn ngày nay ít nói về những màn giao hợp ham muốn và cái kết có hậu, thay vào đó tập trung nhiều hơn vào việc khám phá các kết nối cảm xúc và động lực quyền lực. Các câu chuyện cũng khai thác tác động của chủng tộc, giai cấp, giới tính và tình dục đối với các mối quan hệ.

Consider the bestselling book and breakout hit HBO series “Heated Rivalry,” which explores the complicated romance between two gay hockey players. It’s beloved by straight and gay female fans for depicting a blossoming relationship characterized by emotional vulnerability rather than toxic masculinity. And it reveals a trend previously underreported: Women like watching gay men enjoying sex.

Hãy xem xét cuốn sách bán chạy nhất và loạt phim truyền hình ăn khách của HBO ” Heated Rivalry ” (tạm dịch: Cuộc chiến nảy lửa) , khám phá mối tình phức tạp giữa hai vận động viên khúc côn cầu đồng tính nam. Tác phẩm này được các nữ khán giả dị tính và đồng tính yêu thích vì mô tả một mối quan hệ đang chớm nở được đặc trưng bởi sự tổn thương về mặt cảm xúc thay vì nam tính độc hại. Và nó hé lộ một xu hướng trước đây ít được nhắc tới: Phụ nữ thích xem đàn ông đồng tính ân ái.

Figure
The queer ice hockey love story ‘Heated Rivalry’ became a huge hit after it was turned into a TV show. Michael Reichel/Picture Alliance via Getty Images
Câu chuyện tình yêu khúc côn cầu trên băng đồng tính ‘Heated Rivalry’ đã trở thành một cú hit lớn sau khi được chuyển thể thành phim truyền hình. Michael Reichel/Picture Alliance qua Getty Images

While the “Heated Rivalry” phenomenon is intriguing, readership also has skyrocketed for romantasy.

Mặc dù hiện tượng “Heated Rivalry” rất hấp dẫn, số lượng độc giả của dòng tiểu thuyết lãng mạn giả tưởng (romantasy) cũng tăng vọt.

Romantasy features unconventional women navigating make–believe worlds populated by magic, faeries and dragons. Some heroines are timid, others are brazen, but they share a drive to succeed on their terms.

Romantasy khắc họa những người phụ nữ phi truyền thống đang phiêu lưu qua những thế giới tưởng tượng có sự góp mặt của phép thuật, tiên nữ và rồng. Một số nữ anh hùng rụt rè, những người khác thì táo bạo, nhưng họ đều có chung một khát vọng thành công theo cách riêng của mình.

The genre took off in 2015 with Sarah Maas’ “A Court of Thorns and Roses,” the saga of a beautiful but impoverished teen who finds herself in the faerie court. Eleven years and two series later, Maas’ books have sold more than 75 million copies. Each novel is kinkier than the last, and they’ve even inspired some readers to spice up things in their own bedrooms.

Thể loại này cất cánh vào năm 2015 với tác phẩm “A Court of Thorns and Roses” (Tạm dịch: Tòa án của Gai và Hoa hồng) của Sarah Maas, câu chuyện về một thiếu nữ xinh đẹp nhưng nghèo khó thấy mình lạc vào vương quốc của loài tiên. Mười một năm và hai series sau đó, sách của Maas đã bán được hơn 75 triệu bản. Mỗi cuốn tiểu thuyết đều có phần bạo dâm và dị biệt hơn cuốn trước, thậm chí chúng còn truyền cảm hứng cho một số độc giả làm mới chuyện chăn gối trong chính phòng ngủ của họ.

The success of these new romance subgenres reflects a striking societal shift: Women are no longer shy about being on top. As writers and readers increasingly see powerful women in C-suites and boardrooms, they expect similar strength in the bedroom.

Sự thành công của những tiểu thuyết lãng mạn phụ lưu mới này phản ánh một sự chuyển dịch xã hội nổi bật: Phụ nữ không còn ngượng ngùng khi nắm giữ vị thế cao hơn. Khi các nhà văn và độc giả ngày càng nhìn thấy những người phụ nữ quyền lực ở các vị trí C-suite (ban điều hành cấp cao) và phòng họp hội đồng quản trị, họ cũng kỳ vọng sức mạnh tương tự trong phòng ngủ.

Although what women want has not changed over time, our ability to achieve it has. That’s why the popularity of books by, for and about women is as fervent today as when Elizabeth Bennet, the heroine in “Pride and Prejudice,” fell for Mr. Darcy. But Lizzie Bennet lived in a world where she could do only so much, hemmed in like her real–life counterparts.

Mặc dù những gì phụ nữ muốn không thay đổi theo thời gian, nhưng khả năng đạt được điều đó của chúng ta thì có. Đó là lý do tại sao mức độ phổ biến của những cuốn sách do phụ nữ viết, vì phụ nữ và viết về phụ nữ lại nồng nhiệt như thời điểm Elizabeth Bennet, nữ anh hùng trong “Kiêu hãnh và định kiến”, say đắm ông Darcy. Nhưng Lizzie Bennet đã sống trong một thế giới mà cô chỉ có thể làm được chừng mực, bị kìm hãm giống như những nguyên mẫu ngoài đời thực của cô.

Thankfully, women today enjoy more power, agency and pleasure. And thankfully, too, we have a lot more books by, for and about women as we contemplate what lies ahead.

Thật may mắn, phụ nữ ngày nay tận hưởng nhiều quyền lực, quyền tự quyết và sự thỏa mãn hơn. Và cũng thật may mắn, chúng ta có nhiều sách hơn do phụ nữ viết, vì phụ nữ và viết về phụ nữ khi chúng ta suy ngẫm về những gì đang chờ đợi ở phía trước.

Diane Winston does not work for, consult, own shares in or receive funding from any company or organization that would benefit from this article, and has disclosed no relevant affiliations beyond their academic appointment.

Diane Winston không làm việc cho, tư vấn, nắm giữ cổ phần hoặc nhận tài trợ từ bất kỳ công ty hay tổ chức nào có thể được hưởng lợi từ bài viết này, và không tiết lộ bất kỳ mối liên hệ nào có liên quan ngoài học hàm học vị của cô ấy.